Εκδορά Κερατοειδούς
Ορισμός
Η εκδορά κερατοειδούς αποτελεί επιφανειακή απώλεια του επιθηλίου του κερατοειδούς, συνήθως αποτέλεσμα μηχανικού τραύματος.
Ο κερατοειδής είναι ιδιαίτερα πλούσιος σε νευρικές απολήξεις, γεγονός που καθιστά την κατάσταση έντονα επώδυνη.
Αιτιολογία
Οι συχνότερες αιτίες περιλαμβάνουν:
- τραυματισμό από νύχι, βούρτσα, κλαδί
- είσοδο ξένου σώματος (σκόνη, σωματίδια)
- παγίδευση ξένου σώματος κάτω από το βλέφαρο
- χρήση φακών επαφής
Συχνά σχετίζεται με μικροτραυματισμούς της επιφάνειας του οφθαλμού.
Κλινική εικόνα
Συμπτώματα
- έντονος πόνος (αιφνίδια έναρξη)
- αίσθημα ξένου σώματος
- δακρύρροια
- φωτοφοβία
- θολή όραση
Σημεία
- ερυθρότητα επιπεφυκότα
- βλεφαρόσπασμος
- οίδημα βλεφάρων
- επιθηλιακό έλλειμμα που αναδεικνύεται με φλουορεσκεΐνη
Τα συμπτώματα είναι δυσανάλογα έντονα σε σχέση με το μέγεθος της βλάβης.
Διάγνωση
- εξέταση με σχισμοειδή λυχνία
- χρώση με φλουορεσκεΐνη → ανάδειξη επιθηλιακού ελλείμματος
- αναστροφή άνω βλεφάρου (αποκλεισμός ξένου σώματος)
Απαραίτητος αποκλεισμός:
- κερατοειδικού έλκους
- διατιτραίνοντος τραύματος
- ενταφιασμένου ξένου σώματος
Αντιμετώπιση
1. Συντηρητική θεραπεία
- Τοπικά αντιβιοτικά (σταγόνες ή αλοιφή) για προφύλαξη από λοίμωξη
- Ενυδάτωση (τεχνητά δάκρυα) για υποστήριξη επούλωσης
- Αναλγητικά από το στόμα (π.χ. παρακεταμόλη, ιβουπροφαίνη)
2. Συμπληρωματικά μέτρα
- μυδριατικά κολλήρια (σε επιλεγμένες περιπτώσεις για τη χάλαση του σπασμού του ακτινωτού σώματος)
- οφθαλμική επίδεση (σπανιότερα, επιλεκτικά)
3. Τι να αποφεύγεται
- Τοπικά αναισθητικά για κατ’ οίκον χρήση
καθυστερούν την επούλωση και είναι τοξικά για το επιθήλιο
Πορεία & πρόγνωση
- Συνήθως αυτοϊάται εντός 24–48 ωρών
- Μπορεί να παραμείνει αίσθημα δυσφορίας για ημέρες–εβδομάδες
- Εξαιρετικά καλή πρόγνωση χωρίς μόνιμη βλάβη στις περισσότερες περιπτώσεις
Επιπλοκές
- μικροβιακή κερατίτιδα
- υποτροπιάζουσα επιθηλιακή απόπτωση (recurrent corneal erosion)
- ουλοποίηση (σπάνια)
Υψηλότερος κίνδυνος σε χρήστες φακών επαφής.
Οδηγίες προς ασθενή
- αποφυγή τριψίματος οφθαλμού
- χρήση γυαλιών ηλίου για φωτοφοβία
- διακοπή φακών επαφής έως την πλήρη επούλωση
- χρήση ενυδατικών σταγόνων/τζελ για άνεση
Red flags (επανεκτίμηση)
- επιδείνωση πόνου ή ερυθρότητας
- έκκριση (ύποπτη για λοίμωξη)
- μη βελτίωση εντός 48 ωρών
- μείωση όρασης
